Sla inhoud over

Fiscale informatie

Financiële en fiscale informatie voor ZZP-ers (door mr. O.F. Meijrink)

Dienstbetrekking of ZZP

Per opdracht dient beoordeeld te worden of er wel of geen sprake is van een dienstbetrekking tussen u en een opdrachtgever. Als er sprake is van een dienstbetrekking dient de opdrachtgever loonheffing in te houden op de afgesproken vergoeding. Tevens bent u dan verplicht verzekerd voor de werknemersverzekeringen, zoals tegen arbeidsongeschiktheid.

Van een dienstbetrekking is sprake als u ten opzichte van uw opdrachtgever:

- in een gezagsverhouding staat;
- u het werk persoonlijk dient te verrichten; en
- de opdrachtgever verplicht is een vergoeding te betalen.

Een gezagsverhouding houdt in dat de opdrachtgever bevelen kan geven welke u dient op te volgen.

Van een fictieve dienstbetrekking kan eveneens sprake zijn, als u 40% of meer van uw tijd werkzaamheden verricht voor dezelfde opdrachtgever. In dit geval geldt deze fictieve dienstbetrekking voor de werknemersverzekeringen (dus niet voor de loonheffing).

Iemand die tegen een beloning persoonlijke arbeid verricht wordt geacht in dienstbetrekking werkzaam te zijn indien:

- hij/zij in een arbeidsverhouding werkzaam is;
- de arbeidsverhouding maatschappelijk met een dienstbetrekking gelijk kan worden gesteld;
- hij/zij doorgaans op ten minste 2 dagen per week persoonlijke arbeid verricht;
- de arbeidsverhouding voor een aaneengesloten periode van tenminste 30 dagen is aangegaan.

Indien aan deze voorwaarden wordt voldaan, dient de opdrachtgever premies werknemersverzekeringen in te houden en af te dragen.

Bij omvangrijkere werkzaamheden/projecten is het mogelijk dat u voldoet aan bovenstaande voorwaarden, en dient de opdrachtgever dan de premies werkgeversverzekeringen in te houden.

Van persoonlijk te verrichten arbeid is echter geen sprake als u bij afwezigheid de werkzaamheden door een vervanger mag laten verrichten.

Inkomstenbelasting

Helaas dient u als ondernemer wel (inkomsten)belasting te betalen over uw inkomen. Gelukkig heeft de belastingdienst wel een aantal leuke aftrekposten voor de ondernemer;

- Investeringsaftrek:
U heeft recht op investeringsaftrek als u in een jaar totaal voor meer dan € 2.200 investeert in bedrijfsmiddelen.

Als bedrijfsmiddelen worden onder andere niet aangemerkt woonhuizen, grond, personenauto’s. Per bedrijfsmiddel dient de aanschafwaarde ten minste € 450 (excl. BTW) te bedragen om in aanmerking te kunnen komen voor investeringsaftrek.

Tabel 2009

Investering gelijk of meer dan

Maar niet meer dan

Percentage

€ 0

€ 2.200

0 %

€ 2.200

€ 37.000

25 %

€ 37.000

€ 71.000

21 %

€ 71.000

€ 104.000

12 %

€ 104.000

€ 138.000

8 %

€ 138.000

€ 172.000

5 %

€ 172.000

€ 205.000

2 %

€ 205.000

€ 240.000

1 %

€ 240.000

-

0 %


Het vermelde percentage geldt voor alle investeringen.
Indien u reeds al investeringen heeft gedaan, is het verstandig na te gaan of deze investeringen nog in het huidige boekjaar aangegaan dienen te worden of in het volgende boekjaar.

- Zelfstandigenaftrek
Als u aan de voorwaarden voldoet, heeft u recht op zelfstandigenaftrek. De zelfstandigenaftrek verlaagd het belastbaar inkomen (het inkomen waar belasting over wordt berekend). U dient aan de volgende voorwaarden te voldoen;
- u bent ondernemer
- u voldoet aan het zogenaamde urencriterium (ten minste 1.225 uren werkzaam in uw onderneming en meer dan 50% van de tijd ondernemen)
- u drijft de onderneming zelf

Voor een starter geldt een verhoging van de zelfstandigenaftrek (startersaftrek). Deze verhoging kan maximaal drie keer worden toegepast in de eerste vijf jaar van de onderneming.

Tabel 2009

Bij een winst gelijk aan of meer dan

Maar minder dan

Aftrek

€ 0

€ 13.695

€ 9.251

€ 13.695

€ 15.890

€ 8.600

€ 15.890

€ 18.080

€ 7.953

€ 18.080

€ 51.765

€ 7.087

€ 51.765

€ 53.955

€ 6.470

€ 53.955

€ 56.150

€ 5.785

€ 56.150

€ 58.340

€ 5.106

€ 58.340

-

€ 4.488

Als u een verlies heeft, geldt een aftrek van € 9.251. De startersaftrek 2009 bedraagt € 2.070. Indien u 65 jaar of ouder bent wordt de zelfstandigenaftrek en de startersaftrek gehalveerd.

- MKB-winstvrijstelling
Als u in aanmerking komt voor de zelfstandigenaftrek heeft u ook recht op de MKB-winstvrijstelling. Voor 2009 bedraagt deze aftrek 10,5% van de winst uit onderneming na zelfstandigenaftrek.

- Voorlopige aanslag
In de situatie dat u in loondienst werkzaam bent, houdt de werkgever loonheffing in op uw salaris. In de situatie van een ZZP-er en zijn opdrachtgever, houdt de opdrachtgever geen loonheffing in over de vergoeding. Om te voorkomen dat u achteraf nog de verschuldigde inkomstenbelasting dient te betalen, is het raadzaam om tijdig een voorlopige aanslag inkomstenbelasting aan te vragen. De voorlopige aanslag dient in gedeelten te worden betaald. Wij kunnen de voorlopige aanslag voor u regelen.

Pensioen

Anders dan in een dienstbetrekking bouwt u als ZZP-er geen pensioen op. Hiervoor dient u zelf zorg te dragen. Er zijn wel beroepsgroepen die een verplichte pensioenregeling hebben, maar als die er niet is, moet u als ondernemer zelf zorgen voor aanvulling op uw AOW. U kunt onder andere kiezen voor de volgende mogelijkheden;

- sparen op een bankrekening
- een lijfrente aankopen
- levensloopsparen
- fiscale oudedagsreserve (FOR)

U bouwt dus als ZZP-er in beginsel geen pensioen op. U kunt onder voorwaarden wel “voordelig” sparen voor uw oude dag. U kunt namelijk jaarlijks een deel van de winst (uit onderneming) toevoegen aan deze zogenoemde fiscale oudedagsreserve (FOR). Over het gespaarde deel bent u vooralsnog geen inkomstenbelasting verschuldigd.

Over de opgebouwde FOR bent u de inkomstenbelasting verschuldigd als u stopt met de onderneming. U dient derhalve bij het stoppen met de onderneming dus rekening te houden dat de FOR op dat moment in de belastingheffing wordt betrokken. Dit kan betekenen dat u 52% inkomstenbelasting bent verschuldigd over de opgebouwde FOR. Dit dient u te betalen bij het indienen van de aangifte inkomstenbelasting over het jaar dat u gestopt bent met uw onderneming.

U heeft bij het stoppen van de onderneming nog wel een mogelijkheid om de belastingheffing over de opgebouwde FOR (gedeeltelijk) uit te stellen. U dient dan het bedrag dat u aan FOR heeft opgebouwd af storten bij een verzekeraar en er een lijfrente voor aankopen. De uiteindelijke uitkeringen zijn dan belast. U betaalt dan de belasting gespreid over een aantal jaren.

Let op! De FOR is nog geen oudedagsvoorziening.


U dient er rekening mee te houden dat de FOR een administratieve voorziening is. Om niet voor onverwachte verrassingen te komen te staan, raden wij u aan de bespaarde belasting wel te reserveren voor de toekomstige belastingheffing.

Voorwaarden vormen FOR:

- u moet voldoen aan het zogenoemde urencriterium (minimaal 1.225 uur besteden aan de onderneming);
- bij het begin van het kalenderjaar heeft u de 65-jarige leeftijd nog niet bereikt;
- maximale dotatie 12% van de winst met een maximum van € 11.590 (2009);
- het maximum wordt verlaagd met de eventueel door u betaalde premies of bijdragen voor een pensioenregeling;
- indien de FOR meer bedraagt dan het ondernemingsvermogen aan het einde van het kalenderjaar kan niet verder worden toegevoegd.

Rekenvoorbeeld 1:

Winst 

40.000

Af: zelfstandigenaftrek 

 7.000

Af: MKB-winstvrijstelling 10,5% van € 33.000

 3.500

Belastbare winst uit onderneming

29.500

Verschuldigde inkomstenbelasting

7.400


Rekenvoorbeeld 2: 

Winst

40.000

Af: dotatie FOR

4.800

Af: zelfstandigenaftrek

7.000

Af: MKB-winstvrijstelling 10,5% van € 28.200

3.000

Belastbare winst uit onderneming

25.200

Verschuldigde inkomstenbelasting 

5.600

  
In dit geval levert dit een verschil aan inkomstenbelasting op van € 1.800.

Door de toevoeging aan de FOR verlaagt u de belastbare winst uit onderneming. Hierdoor valt de MKB-winstvrijstelling wel lager uit.

Door gebruik te maken van deze mogelijkheden kunt u jaarlijks een deel van de winst (maximaal 12%) bestempelen als oudedagsreserve. Hierover hoeft u op dit moment geen belasting te betalen. Bij beëindiging van de onderneming dient u over de reserve in één keer af te rekenen. Indien u dan over voldoende liquide middelen beschikt, kunt u de oudedagsreserve omzetten in een lijfrente bij een verzekeraar. Dan hoeft u in één keer de belasting te betalen, maar pas op het moment van uitkering.

Arbeidsongeschiktheid

Anders dan in dienstbetrekking bent u als ZZP-er niet verzekerd voor arbeidsongeschiktheid. Hiervoor dient u zelf een verzekering af te sluiten bij een verzekeraar. De betaalde premies zijn aftrekbaar in de inkomstenbelasting. Eventuele uitkeringen zijn belast in de inkomstenbelasting.

Inkomensafhankelijke bijdrage zorgverzekeringswet

Over de winst uit onderneming bent u inkomensafhankelijke bijdrage zorgverzekeringswet verschuldigd. Over 2009 bedraagt dit 4,8% over het bijdrage-inkomen. Over 2009 bedraagt het maximale bijdrage-inkomen € 32.369. De maximale inkomensafhankelijke bijdrage over 2009 bedraagt derhalve € 1.553.

Ook hiervoor kunt u een voorlopige aanslag aanvragen.

Facturatie en Omzetbelasting (BTW)

Een factuur dient aan een aantal wettelijke voorwaarden te voldoen. Zo moeten de volgende elementen op elke factuur worden vermeld;

- Uw naam en adres
- Uw BTW-identificatienummer
- Een factuurnummer (opeenvolgend)
- De factuurdatum
- De datum waarop de goederen zijn geleverd of de dienst is verleend
- De hoeveelheid van de geleverde producten of de verleende diensten
- Beschrijving van de geleverde goederen of verleende diensten
- Factuurbedrag exclusief én inclusief BTW
- BTW percentage en het BTW bedrag

(Let op dat u het BTW bedrag altijd berekent over het factuurbedrag exclusief BTW!)

Bron: Zelfstandig ondernemen Zonder Personeel door mw. C.W.P. Wapperom en mr. J.G.S. Warmerdam, Uitgeverij Kluwer, 2008.

Let op bij het factureren of eventueel een verleggingregeling van toepassing is. In dit geval dient u dit te vermelden op de factuur en ook het BTW-identificatienummer van de afnemer. De verleggingsregeling is bijvoorbeeld van toepassing als u als onderaannemer voor een andere aannemer werkzaamheden uitvoert.

De verleggingsregeling werkt als volgt; als u onderaannemer bent, brengt u uw hoofdaannemer geen BTW in rekening. Op de factuur aan uw hoofdaannemer vermeld u geen BTW-bedrag, maar “BTW verlegd”. Bovendien moet u behalve uw eigen BTW-identificatienummer ook het BTW-identificatienummer van de hoofdaannemer op de factuur vermelden. U bent in dit geval dus geen BTW verschuldigd. Wel moet u de omzet die onder de verleggingsregeling valt, aangeven op uw aangifte omzetbelasting. (1e rubriek).

Als u op uw beurt het werk uitbesteedt, dan bent u ten opzichte van uw onderaannemer de hoofdaannemer. De heffing van BTW voor de werkzaamheden wordt dan naar u verlegd. U moet de BTW aangeven op uw aangifte omzetbelasting. Deze BTW kunt u op dezelfde aangifte meestal weer als voorbelasting aftrekken.

Er geldt een verleggingsregeling indien u werkzaam bent in;

- de bouw
- de scheepsbouw
- de metaalconstructie
- de schoonmaak- en afvalbranche

Verklaring arbeidsrelatie (VAR)

Als u voor een opdrachtgever werkt kan er onduidelijkheid zijn of uw opdrachtgever wel of geen loonheffingen moet inhouden en afdragen over uw inkomsten.

De Verklaring arbeidsrelatie (VAR) geeft uw opdrachtgever hierover meer informatie.

Een Verklaring arbeidsrelatie is een verklaring die door de Belastingdienst wordt uitgegeven. U bent niet verplicht om een Verklaring aan te vragen. Wel kan uw opdrachtgever erom vragen.

Als u zelfstandig ondernemer bent, dan hoeven uw opdrachtgevers geen loonheffingen in te houden en af te dragen.

U kunt slechts een verklaring aanvragen voor werkzaamheden die u zelf uitvoert. U kunt geen verklaring aanvragen voor handelsactiviteiten, zoals het in- en verkopen van producten.

Voor meer informatie download de brochure Verklaring arbeidsrelatie op de site van de belastingdienst.